Văn hóa

Phát biểu này một lần nữa làm nổi bật căng thẳng kéo dài giữa Budapest và Brussels, đồng thời đặt ra câu hỏi về tương lai gắn kết nội khối của EU trong bối cảnh địa chính trị đầy biến động.

Theo ông Orban, EU ngày càng có xu hướng tập trung quyền lực, áp đặt các chính sách chung vượt quá thẩm quyền ban đầu, làm xói mòn quyền tự quyết của các quốc gia thành viên.

Ông nhấn mạnh rằng những quyết định liên quan đến nhập cư, năng lượng, chính sách đối ngoại và các giá trị xã hội "không thể bị áp đặt từ Brussels", mà cần xuất phát từ lựa chọn của từng dân tộc.

"Chúng tôi không chống châu Âu, nhưng chúng tôi phản đối một EU siêu quốc gia," Thủ tướng Hungary nói.

Bối cảnh căng thẳng kéo dài

Quan hệ giữa Hungary và EU đã nhiều lần rơi vào trạng thái căng thẳng trong hơn một thập kỷ qua, đặc biệt xung quanh các vấn đề pháp quyền, tự do báo chí, cải cách tư pháp và quyền của các nhóm thiểu số. EU từng kích hoạt các cơ chế giám sát và đóng băng một phần nguồn quỹ dành cho Hungary với lý do lo ngại về việc tuân thủ các chuẩn mực chung. Ngược lại, chính phủ Hungary coi đây là hành động "can thiệp chính trị" và "trừng phạt mang động cơ ý thức hệ".

Trong bài phát biểu mới nhất, ông Orban lập luận rằng việc gắn các điều kiện chính trị vào nguồn quỹ phục hồi và phát triển là "công cụ gây sức ép", làm suy yếu sự đoàn kết nội khối. Ông cũng cảnh báo rằng nếu EU tiếp tục con đường này, sự hoài nghi và phản kháng từ các quốc gia thành viên sẽ gia tăng.

Nhập cư và an ninh là tâm điểm

Một trong những điểm nóng lớn nhất trong tranh cãi giữa Hungary và EU là chính sách nhập cư. Thủ tướng Orban nhiều lần khẳng định Hungary sẽ bảo vệ biên giới và phản đối cơ chế phân bổ người di cư bắt buộc của EU.

Theo ông, nhập cư ồ ạt không kiểm soát có thể gây ra những hệ lụy về an ninh, văn hóa và xã hội, đặc biệt với các quốc gia Trung Âu có lịch sử và cấu trúc dân số đặc thù.

EU, trong khi đó, nhấn mạnh nguyên tắc chia sẻ trách nhiệm và đoàn kết giữa các nước thành viên để đối phó với các cuộc khủng hoảng di cư.

Sự khác biệt quan điểm này không chỉ phản ánh bất đồng chính sách mà còn cho thấy khoảng cách ngày càng lớn về tầm nhìn chiến lược giữa Budapest và Brussels.

Thủ tướng Hungary Viktor Orban

Phản ứng từ Brussels và các nước thành viên

Trước tuyên bố của Thủ tướng Hungary, nhiều quan chức EU khẳng định rằng khối không phải là mối đe dọa, mà là nền tảng bảo đảm hòa bình, thịnh vượng và hợp tác cho châu Âu trong nhiều thập kỷ. Một số nước thành viên cho rằng những phát biểu mang tính đối đầu có thể làm suy yếu niềm tin và tạo tiền lệ nguy hiểm trong nội bộ EU.

Tuy nhiên, cũng có ý kiến cho rằng các chỉ trích từ Hungary phản ánh mối lo ngại thực sự của một bộ phận quốc gia thành viên về xu hướng tập trung quyền lực của EU.

Cuộc tranh luận này vì thế không chỉ là vấn đề song phương, mà chạm tới câu hỏi cốt lõi: EU nên là một liên minh các quốc gia có chủ quyền hay tiến tới mô hình hội nhập sâu hơn.

Tác động và triển vọng

Tuyên bố của Thủ tướng Viktor Orbán được xem là tín hiệu cho thấy Hungary sẽ tiếp tục theo đuổi đường lối độc lập, sẵn sàng thách thức các quyết định của Brussels khi cho rằng lợi ích quốc gia bị đe dọa. Trong ngắn hạn, điều này có thể khiến các cuộc đàm phán về ngân sách, cải cách và chính sách chung trở nên khó khăn hơn.

Về dài hạn, tương lai của EU sẽ phụ thuộc vào khả năng dung hòa giữa hội nhập và tôn trọng đa dạng. Nếu không tìm được tiếng nói chung, nguy cơ phân hóa nội khối có thể gia tăng.

Ngược lại, nếu các bên đối thoại trên tinh thần xây dựng, EU có thể biến những khác biệt thành động lực cải cách, củng cố sự đoàn kết trong một thế giới đang thay đổi nhanh chóng.

Trong bối cảnh đó, tuyên bố của Thủ tướng Hungary không chỉ là lời cảnh báo, mà còn là lời nhắc nhở rằng dự án châu Âu cần liên tục tự điều chỉnh để đáp ứng kỳ vọng đa dạng của các quốc gia thành viên.